Toen ik nog niet wist dat ik zwanger was, heb ik een keer te veel alcohol gedronken. Wat nu?
Veel vrouwen krijgen last van hun geweten omdat ze alcohol hebben gedronken toen ze nog niet wisten dat ze zwanger waren. Als je zwangerschapstest dan positief is, maak je je zorgen, omdat je bang bent dat je het prille leven in je buik misschien schade hebt toegebracht. Je kind krijgt de giftige stoffen die in alcohol zitten onverdund binnen. Als gevolg daarvan kunnen er storingen optreden in de celdeling, maar ook in de aanleg en ontwikkeling van zijn organen.
Het goede nieuws is dat de natuur in de eerste twee weken na de bevruchting volgens het alles-of-niets-principe te werk gaat. Alleen een embryo dat op dat moment helemaal gezond is, groeit verder. Als de cellen door alcohol, medicijnen, nicotine of ziekte beschadigd raken, stopt de celdeling. Het gevolg is een zeer vroege miskraam, die als een verlate menstruatie wordt ervaren. Als de zwangerschap wel doorzet, is dat het beste bewijs dat het avondje doorzakken geen nadelige gevolgen heeft gehad voor de foetus. Maar vanaf nu kun je het beter bij alcoholvrije drankjes houden!
We willen graag een kind – moeten aanstaande vaders de alcohol dan ook laten staan?
Dat zou wel beter zijn. Deense wetenschappers vermoeden namelijk dat ook het alcoholgebruik van een aanstaande vader aanzienlijke effecten kan hebben op de gezinsplanning. Ze deden onderzoek naar het alcoholgebruik bij stellen die in verwachting waren van hun eerste kind. Het resultaat van het onderzoek was dat zowel mannen als vrouwen rond het moment van de bevruchting beter nuchter kunnen blijven. Het bleek namelijk dat vrouwen die hadden aangegeven dat ze ten tijde van de bevruchting tien glazen alcohol of meer per week hadden gedronken duidelijk meer risico liepen op een miskraam.
Overigens steeg het percentage miskramen als aanstaande vaders tien glazen alcohol of meer per week hadden gedronken, zelfs met een factor vijf in vergelijking met mannen die nuchter waren gebleven. Het is nog niet helemaal duidelijk waar dat aan ligt. Maar in eerdere onderzoeken is wel aangetoond dat de concentratie alcohol in het zaad al snel overeenkomt met het percentage alcohol in het bloed. Alcohol kan in spermacellen chromosoomfouten veroorzaken.
Komt alcohol alleen via de navelstreng bij het kind terecht?
Algemeen wordt aangenomen dat alcohol pas schadelijk is voor de foetus zodra de navelstreng en de placenta zijn gevormd, maar dat is niet zo. Tien tot veertien dagen nadat de bevruchte eicel via de eileider in de baarmoeder is beland, nestelt die zich in de baarmoederwand. In deze fase is er weliswaar nog geen overdracht van voedingsstoffen tussen moeder en kind via de navelstreng. Toch wordt het embryo onder andere via de dooierzak gevoed via het bloed van de moeder. Zodra alcohol via de maag en de dunne darm van de moeder in het bloed terecht is gekomen, kan het via cellulaire processen ook bij het embryo belanden en daar de celdeling storen.
Bladwijzer van dit artikel maken bij…