Alles over Chlamydia

Wat voor ziekte is chlamydia?

Chlamydia trachomatis, zoals de wetenschappelijke naam voor deze bacteriële infectie luidt, is een van de meest voorkomende seksueel overdraagbare aandoeningen ter wereld. Ongeveer de helft van alle gevallen van onvruchtbaarheid zijn terug te voeren op deze vaak jarenlang verwaarloosde infectie. Alleen in Nederland wordt het aantal gevallen al op circa XX geschat. Uit een enquête onder jongeren in Nederland bleek dat XX% nog nooit van deze aandoening had gehoord. Deze onwetendheid kan afschuwelijke gevolgen hebben.

Het aantal mensen dat deze infectie oploopt stijgt namelijk snel, de afgelopen tien jaar in Nederland al met meer dan XX%. Circa XX% van de jongeren boven de 14 hebben de ziekte al opgelopen. Het verraderlijke van deze ziekte is dat  XX% van de vrouwen en XX% van de mannen geen enkel symptoom vertoont.

Hoe kan ik besmet raken?

Net als andere seksueel overdraagbare aandoeningen (soa’s) wordt ook chlamydia met name overgedragen door onveilig vrijen. Maar je kunt ook besmet raken bij orale seks. Zwangere vrouwen kunnen de infectie zelfs doorgeven aan hun baby. De bacterie kan vaak jarenlang ‘overwinteren’ en steeds opnieuw de kop opsteken. Als er al symptomen voorkomen, treden die vaak een tot drie weken na besmetting op, pas vele maanden later, of, zoals in de meeste gevallen, helemaal niet. Eventuele signalen voor de ziekte bij mannen zijn een brandend gevoel bij het urineren en bij vrouwen versterkte vaginale afscheiding, pijn in de onderbuik of tussentijdse bloedingen.

Welke gevolgen heeft de infectie voor mannen en vrouwen?

Als de infectie niet tijdig wordt ontdekt, kunnen de gevolgen ernstig zijn: door de ziekte ontstaan spinnenwebachtige vergroeiingen in de onderbuik, waardoor organen kunnen gaan verkleven, met ontstekingen, chronische buikpijn en vaak ook onvruchtbaarheid tot gevolg.

Als de eileiders verklevingen vertonen, kunnen de eitjes niet meer via de eileiders naar de baarmoeder komen. Maar ook als de eileiders wel open blijven, zijn ze vaak door de infectie en littekenvorming op microscopisch vlak zo beschadigd dat ze hun taak niet meer goed kunnen uitvoeren. Vrouwen die hiervan het slachtoffer zijn geworden kunnen langs natuurlijke weg geen kinderen krijgen. Zij zijn dus meestal aangewezen op IVF. Bij een IVF-behandeling worden eicellen uit de eierstokken gehaald, in een reageerbuis bevrucht en kunstmatig teruggeplaatst in de baarmoeder.

Bij mannen kan de ziekte leiden tot ontsteking van de bijbal en de prostaat of tot een vernauwing van de urinebuis. In zeldzame gevallen kunnen ook ontstekingen in gewrichten of ogen optreden.

Een ander gevolg van een chlamydia heeft pas onlangs meer aandacht gekregen: wanneer de infectie niet adequaat wordt bestreden met antibiotica, ontwikkelt het lichaam vaak een soort ‘allergie’ tegen bepaalde oppervlakkige structuren van de bacterie. Of zich een dergelijke ‘allergie’ voordoet, kan alleen worden bepaald door het vaststellen van een chlamydia-eiwit of een antilichaam. Als de allergie aanwezig is, kunnen er ook na een acute infectie met de chlamydiabacterie problemen optreden, bijvoorbeeld reumatische aandoeningen. Bovendien stijgt het risico op een miskraam of vroeggeboorte. Er is nog geen overeenstemming over de manier waarop deze allergie het beste kan worden behandeld. Veel artsen zijn voorstander van een behandeling van een paar weken met medicijnen die het immuunsysteem onderdrukken, cortisone dus. Voor de behandeling moet dan wel worden vastgesteld dat er geen sprake meer is van een acute infectie.

Interview: voorkomen en behandelen van chlamydia

Dokter Frits Smid, gynaecoloog uit Utrecht, legt uit, waar je op moet letten en hoe chlamydia wordt behandelt als je de ziekte eenmaal hebt opgelopen.

Hoe kan ik mezelf beschermen tegen een besmetting met chlamydia?

"Het beste lijkt mij dat je voor elke nieuwe relatie een uitstrijkje laat maken, net als bij een aidstest. Blijf dan in elk geval condooms gebruiken totdat je de uitslag hebt gekregen. Het is belangrijk dat ook de partner zich laat onderzoeken. Als een van beiden drager is van de infectie, kan namelijk het bekende pingpongeffect optreden."